LİLASIRLAR

Sıradan Deterjanlardaki Tehlike

 

Ev temizliği hepimiz için olmazsa olmaz! Çamaşır, bulaşık, camlar, yerler derken temizlik aşkına bir sürü çeşit çeşit deterjan bulunduruyoruz. Hatta bulundurmakla kalmayıp, hep daha işlevli daha temiz sonuçların peşinden gidip yenilerini ekledikçe de ekliyoruz. Ve, iyi bir sonuç, muhteşem bir temizlik elde etmek uğruna bu deterjanların hepsinden bolca kullanmayı da ihmal etmiyoruz.

Peki gündelik hayatta bu kadar yoğun olarak kullandığımız ağır kimyasallı, sıradan deterjanların zararlarını biliyor muyuz?

Tehlikeli kimyasal maddeler içeren deterjanlar insan sağlığına zarar verdiği gibi, hayvan sağlığına da zarar veriyor ve ekolojik dengeyi bozuyor.

Ağır kimyasal ve kanserojen maddeler içeren sıradan deterjanlar, mikroplara ne kadar zarar veriyorsa insan sağlığında da akciğer, karaciğer ve beyne de aynı şekilde zarar veriyor. Deriye direkt teması halinde derinin yağını alması, kurumasına ve çatlamasına, hassas kişilerde egzama-dermatitlerin oluşumuna neden olması da günlük hayatta karşımıza yoğun olarak karşımıza çıkan sorunlardan...

Özellikle bebekler, emekleme ve büyüme döneminde tüm cisimlerle direkt temasta olduğundan annelerin ve anne adaylarının yüzey temizleyicisinden, bulaşık detarjanına, çamaşır yumuşatıcısına kadar kullandığı temizlik ürünlerinin içeriğine dikkat etmesi ciddi önem taşıyor.

Çamaşır ve bulaşıklardan arındırılamayan deterjan kalıntıları da direkt vücüda geçebiliyor. Yetişkin-bebek demeden tüm insanların sağlıklı yaşam düzenine devam edebilmesi için yoğun kimyasal içeren çamaşır ve bulaşıkların bol su ile durulanması gerekiyor. Örneğin; bulaşıkların deterjan kalıntılarından arındırılmak için 6 kez durulanması gerekiyor. Her bulaşık ve çamaşır için birkaç kez durulama demek; hem yüklü bir su faturası, hem su israfı, hem zaman kaybı demek oluyor.

Deterjanlara temizleyici özelliği içeriğindeki yüzey-aktif maddeler veriyor. Sıradan deterjanların içeriğinde pahalı olan bu maddeler düşük oranda kullanılmakta, onun yerine daha ucuz olan bentonit, kaolin, değişik tuzlar, asitler ve silikatlar gibi temizleyici özellikleri olan suda az eriyen inorganik maddeler kullanılıyor.. Bir deterjanın içeriğinde ne kadar fazla biyolojik bozulmaya (biyodegredasyon) uğratmayan madde var ise; o kadar çevreyi kirletip ve sağlığa da zarar veriyor.

Deterjan içerisinde bulunan yüzey-aktif madde dışında önemli oranda bulunan temizleyici, beyazlatıcı, yumuşatıcı, köpürtücü, parlaklık verici ya da antiseptik özellik veren katkı maddelerinin çoğu da yüzey-aktif madde gibi insan organizmasına gıdalardan ve diğer yollardan girdiklerinde dokularda iritasyon sonucu olumsuz etkilere neden olabiliyorlar.

Sağlığımıza zarar gelmemesi için önem verilen temizlik, kullandığımız ürünler nedeniyle sağlığımıza daha büyük olumsuz etkilerde bulunabiliyor. Vücudunuza bir günde ne kadar deterjan girdiğini bilemeseniz de, artık kullandığınız deterjanların içeriğinde aşağıdaki maddelerin olmamasına özen gösterebilir ya da bitkisel bazlı, doğal ve temiz içerikli temizlik ürünlerini tercih edebilirsiniz.

Fosfat: Özellikle denizleri kirletir. Yosun oluşturarak, denizlerdeki oksijeni azaltır. Balık türlerinin yok olmasına sebep olur. Türkiye’de deterjanlarda fosfat kullanımı %15-%30 civarındadır. Avrupa’da %1-5!
Formaldehit: Ürünlerin raf ömrünü uzatmak için çok yaygın olarak kullanılır. Ucuz ama kanserojen bir hammaddedir. Akciğerde ve solunum yollarında tahribat yapar.
Fenol: Taş kömüründen ve petrol türevlerinden elde edilir. Yakıcı ve zehirlidir. Dezenfektan ürünlerde kullanılır. Deriyle temasında şişme, yanma, soyulma ve kurdeşene sebep olur. Mobilya cilalarının çoğunda bulunur.
Perkloretilen (C2CI4): Genelde kuru temizlemede yağ giderici olarak kullanılır. Halı yıkama şampuanlarında sıkça kullanılır. Dermatolojik problemlere, karaciğer ve böbrek tahribatına, sinir sistemi bozukluğuna sebep olur.
Nitrobenzen: Ucuz sabun ve parfümlerde çözücü olarak kullanılır. Son derece zararlı, zehirli ve kanserojen bir maddedir.
Amonyak: Özellikle fırın temizleyicilerde kullanılır. Kanserojendir.
Kresol: Dezenfektanlarda kullanılır. Deri ve solunum sisteminin iç zarları tarafından kolayca emilen zararlı bir kimyasaldır.
Tuz: Temizleme etkisi ve aktif maddesi az olan deterjanlarda bol miktarda bulunur. Ürünleri kıvamlı bir hale getirmek için kullanılır. Cildi kurutur, çatlatır ve kaşıntılara sebep olur.
EDTA (Etilen di amin tetra asetik asit): Suyu yumuşatmak için kullanılan kanserojen bir maddedir. Sıcaklık artışıyla amonyak açığa çıkarabilir.

 

 

LilaKutu

19 Nisan 2017 15:22